We willen allemaal de wereld ontdekken, maar de manier waarop we dat doen is flink aan het veranderen. De tijd van hersenloos massatoerisme lijkt langzaam plaats te maken voor een bewustere aanpak. We noemen het duurzaam reizen, ecotoerisme of verantwoord toerisme – hoe je het ook noemt, het doel is hetzelfde: genieten van een plek zonder deze kapot te maken.
Maar welke landen doen dit nu echt goed? Als je op zoek bent naar een vakantie waar je ecologische voetafdruk net even wat minder zwaar drukt, zijn dit de bestemmingen die momenteel de toon zetten.
Costa Rica: De onbetwiste koning van ecotoerisme
Als er één land is dat begrijpt hoe je natuurbehoud en toerisme combineert, dan is het Costa Rica wel. Terwijl de rest van de wereld nog aan het discussiëren was over klimaatdoelstellingen, was dit Midden-Amerikaanse land al bezig met het herbebossen van hun jungle.
Bijna dertig procent van het land is beschermd natuurgebied. Wat Costa Rica zo sterk maakt, is dat de lokale bevolking direct profiteert van het toerisme. Je verblijft in lodges die op zonne-energie draaien, eet bij boeren die biologisch verbouwen en je gids is vaak iemand die is opgegroeid in de regio. Hier is duurzaamheid geen marketingterm, maar een manier van leven.
Slovenië: Het groene hart van Europa
Dichter bij huis vinden we Slovenië. Dit land wordt vaak over het hoofd gezien, maar het is een absolute koploper in Europa. Ljubljana was een paar jaar geleden al de ‘Green Capital of Europe’ en die mentaliteit zie je in het hele land terug.
Slovenië heeft de ‘Green Scheme of Slovenian Tourism’ opgezet, een certificaat dat bestemmingen en accommodaties dwingt om aan strenge duurzaamheidseisen te voldoen. Of je nu naar het meer van Bled gaat of de Soča-vallei verkent: de focus ligt altijd op kleinschaligheid en respect voor het landschap. Het is de perfecte plek voor wie houdt van hiken en outdoor-avonturen zonder de drukte van de Alpen.
Scandinavië: Innovatie in het hoge noorden
Noorwegen en Zweden pakken het op een technologische manier aan. In de Noorse fjorden zie je steeds vaker elektrische veerboten en cruiseschepen die volledig emissievrij varen. Ze zijn bloedserieus over het beschermen van hun kwetsbare kustlijn.
In Zweden draait het veel meer om ‘allemansrätten’ – het recht van iedereen om van de natuur te genieten, maar met de plicht om deze niet te verstoren. De focus ligt hier op ‘slow travel’: minder vliegen, meer treinen en echt de tijd nemen voor een plek.
Hoe maak je zelf het verschil?
Je hoeft niet direct naar de andere kant van de wereld om verantwoord te reizen. Het begint vaak bij de keuzes die je ter plekke maakt:
- Kies voor lokaal: Sla de grote internationale hotelketens over en boek een lokaal gerunde B&B of boetiekhotel. Het geld blijft zo in de lokale economie.
- Reis buiten het hoogseizoen: Hiermee voorkom je ‘overtoerisme’ en ervaar je een bestemming veel authentieker.
- Pak de trein waar mogelijk: Binnen Europa is de trein vaak een relaxed alternatief voor korte vluchten.
Een duurzame vakantie betekent niet dat je moet inleveren op luxe of plezier. Sterker nog, door te kiezen voor landen die verantwoord toerisme serieus nemen, kom je vaak op plekken die veel puurder en specialer zijn dan de standaard toeristische trekpleisters. Waar gaat jouw volgende reis naartoe?